Vuvvennu 1992 Petroskoil oli pandu alguh nuorien karjalazien, suomelazien da vepsäläzien liitto “Nuori Karjala”. Tämän aijan aloh se ruadoi eri vauhtii. Sih liittoh kuulujat nuoretgi vaihtuttih. Enimät “Nuoreh Karjalah” kuulujis oldih karjalan, suomen da vepsän kieldy opastujat, ga oli ruavahembuagi. Enzimäzenny “Nuoren Karjalan” piälikönny oli Nadežda Kalmikova (Kuznetsova). Vuvven 2006 loppussah liiton ohjaksii käzis pidi Jekaterina Maksimova.

Наталья Антонова“Vaste pastettu” liiton piälikkö on Natalja Antonova. Vuvven allus on vallittu uuzi johtokundu, suadu kundoh kai liittuo koskijat dokumentat, hyväksytty “Nuoren Karjalan” ruadoprogrammu vuvvekse 2007 da kirjoile pandu liittoh kuulujat rahvas – 69 hengie. Midä eletäh nygöi “nuoret karjalazet”, midä ruatah da kui kuulutah – sih nähte pagizuttelimmo Natalja Antonovua “Oman Muan” toimitukses.

Tiijämmö, ku “Nuori Karjala” autoi nostua rahvahalliskielizien lehtien tilavusluguloi…

– “Nuori Karjala” on suannuh Suomen Niilo Helanderin fondas, Matias Castrenin seuras da Suomalaisen kirjallisuuden seuras abuu da tilannuh nämmih d’engoih rahvahalliskielizii lehtii da žurnualoi Karjalan tazavallan školih, lapsien päivykodiloih, kirjastoloih, paikallishallindoloih. Vepsänkielisty Kodima-lehtie olemmo tilannuh ližäkse Voulogdan da Piiterin alovehen kylih. Tämä meijän yhtehine projektu kestäy vuvven 2007 da rubieu jatkumah iellehgi. Rajantagazet karjalan, suomen da vepsän kielen kannattajat uskaldettih auttua rahvahalliskielizii julgavoloi sen verran, mi pidäy. Suomen puolelpäi suaduloih varoih suurendimmo meijän lehtien da žurnualoin painolugumiäriä 1488 palal. Tuliekse kačommo löydiä kylis mostu rahvastu, kuduat autettas meidy lehtien tiluanduruavos da kirjutettas alallizesti lehtih.
Midä ruaduo vie rubietto pidämäh?
– Karjalua da vepsän kieldy opastujat lähtietäh kylih opastamah paikallizii eläjii lugemah omal kielel latinalazil kirjaimil. Se tovengi on suuri probliemu, sendäh gu monet omua kieldy hyvin tiedäjät karjalazet da vepsäläzet ei voija lugie lehtii, gu ei tietä latinalastu kirjaimikkuo. Lugemah opastandal vois ielleh suurendua rahvahalliskielizien lehtien tilavuksii.
Tahtommo perustua nuorižon muuzikkujoukon, kudai soittas da pajattas popul’arnoidu, nygyaigastu muuzikkua. Täs ruavos meidy kannatetah Kanzalline teatru da Rahvahallizien kul’tuuroin keskus.
“Nuori Karjala” kannattau Čičiliušku-tyttiteatran toimindua. Tahtozimmo luadie miga, ku se enämbän ajelis kylih. Vuvven 2006 lopus “Čičiliušku” ajeli Anuksen piirin kylih “Sinipedruu” ozuttamah. Ajelukseh olemmo suannuh d’engua Castrenin seuras. Vuvvekse 2007 olemmo suannuh varua Karjalan kul’tuuruministerstvas da Karjalan Sivistysseuras tyttiteatran ajeluksih. Kačommo ajua Louhen piirih da Tverin Karjalah spektakliloi ozuttamah.
Eräs suuri da hyödylline projektu on “Kustantamizen alan opastus Karjalas 2007-09”. Meijän puolel tädä projektua auttau pidiä Kanzalline kirjasto. Projektan vedäjänny on turulaine Vesa Niinikangas. Kevätkuus oli pietty enzimäine täh projektah kuului seminuaru, kuduah yhtyttih kustantamizen alan rahvas, kirjuttajat, julguamoloin ruadajat.
Opimmo sanella omas ruavos kaikkiel. Olemmo valmistamas “Nuoren Karjalan” saitua. Se roihes ven’a-suomenkieline, erästy lugemistu löydyy karjalaksegi.
Mil tunduu “Nuoren Karjalan” piälikön ruado?
– Nygöine minun ruado on jygei da hälykäs, yhtelläh mieldykiinnittäi. Jygiettävy on sit puoles, ku kieldymaltajua rahvastu vähenöy silmis. Ainos pidäy smeknie, kenen puoleh kiändyö, keneh suaha yhtevytty. Toizielpäi on mostu rahvastu, enimytteh nuordu, kedä kiinnostau oma kieli, kuduat ollah valmehet ruadamah sen hyväkse, oman ičen hyväkse. Žiali on, ku nuorel yliopistos piässyöl spetsialistal ei lövvy ruaduo, min vuoh vois elättiä piädy. Häi lähtöy muijale, paremban ozan eččoh. Mugaleite “Nuoren Karjalan” kautigi on mennyh äijy rahvastu. Kuni ristikanzu opastuu, händy kiinnostetah kai nämmä dielot, häi mielihyväl yhtyy meijän ruadoh, ga opastundan loppiettuu häi lähtöy suureh mieroh. Minä opastan karjalan kieldy kul’tuuruopistos artistoin ozastol. Minukse on ylen hyvin luajittu: nuoril opastundan jälles annetah ruado Kanzallizes teatras. Jo opastujes hyö ylen hyvin tietäh, mih niškoi opastutah da kunne heidy, kieldymaltajua, pidäy. Tiettäväine, nämmä nuoret pietäh kieldy arvos, ku se ruavon andau.
Lopukse voizin sanuo, ku meijän “Nuoren Karjalan” ruado hos vähäze, auttau meijän kieldy pyzyö pinnal, eistäy meijän kul’tuurua edehpäi, segi on hyvä. Tulgua työgi “Nuoreh Karjalah”.

Добавить комментарий


Защитный код
Обновить

О поселении - Пресса: газеты, журналы, сайты

Материалы о Карелии и не только

Компьютерные курсы для ведлозерчан
Где-то в середине января, когда мы с мужем пришли в нашу поселенческую библиотеку, к нам обратилась Т.И. Воронова с предложением ...